Sống một cuộc đời dài lâu và khỏe mạnh là ưu tiên hàng đầu của nhiều người Mỹ. Có lẽ đây chính là lý do khiến bộ phim tài liệu Live to 100: Secrets of the Blue Zones (Sống Tới 100: Bí Mật Của Các Vùng Xanh) gặt hái thành công vang dội ngay khi ra mắt trên Netflix. Sự say mê đối với những người sống thọ trăm tuổi (centenarians) đã thúc đẩy các nhóm nghiên cứu chuyên biệt tìm hiểu sâu về nhóm dân số đặc biệt này.
Từ các nghiên cứu, các nhà khoa học đã tìm ra những điểm tương đồng trong lối sống của những cá nhân độc đáo này, từ lựa chọn thực phẩm, sinh hoạt xã hội, cho đến thái độ và cái nhìn tổng quan về cuộc sống. Chúng tôi đã trao đổi với các chuyên gia để hiểu rõ hơn về những thói quen chung của nhóm người đáng kính này, đặc biệt là về chế độ ăn uống.
Thói quen của người sống thọ
Ông Ben Meyers, người sáng lập LongeviQuest, cho biết những người sống trăm tuổi cư ngụ ở khắp nơi trên thế giới, nhưng một số nơi có hệ thống lưu trữ hồ sơ tốt hơn nên ghi nhận được nhiều trường hợp hơn. Đây là nguồn gốc của hiện tượng “Vùng Xanh” (Blue Zones) – khái niệm do Dan Buettner sáng lập để chỉ những nơi tập trung nhiều người sống thọ.
Bác sĩ Bradley J. Willcox thuộc Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Tuổi thọ Okinawa liệt kê các địa điểm Vùng Xanh nổi tiếng bao gồm: Okinawa (Nhật Bản), Ikaria (Hy Lạp), Sardinia (Ý) và Loma Linda (Hoa Kỳ).
Một triết lý quan trọng mà nhiều người sống trăm tuổi thực hành là tránh những căng thẳng trong cuộc sống thường nhật. Ông Meyers chia sẻ rằng họ tập trung vào cuộc sống của bản thân và những người thân yêu, thay vì lo lắng về những vấn đề nằm ngoài tầm kiểm soát. Giữ thái độ tích cực, tập thể dục, có tinh thần cộng đồng mạnh mẽ và tránh hút thuốc cũng là những yếu tố then chốt để cải thiện tuổi thọ.
Thực đơn của người trăm tuổi
Điều khiến mọi người tò mò nhất chính là thực phẩm và thói quen ăn uống của những người trường thọ. Chuyên gia dinh dưỡng Amy Davis cho biết, mô hình ăn uống của họ thường bao gồm bữa ăn sáng thịnh soạn, với phần lớn là thực phẩm từ thực vật, tránh các chế độ ăn kiêng giảm cân, hạn chế rượu và chỉ ăn đồ ngọt trong các dịp lễ.
Dưới đây là những thực phẩm chính mà các nhà nghiên cứu đã xác định là món ăn thường xuyên của những người sống thọ:
- Các Loại Đậu (Legumes)
Một trong những thực phẩm hàng đầu của người sống trăm tuổi là các loại đậu, vốn rất giàu chất xơ và cung cấp đạm thực vật.
“Thực phẩm giàu chất xơ được cho là giúp kiểm soát cholesterol và lượng đường trong máu, cũng như giảm nguy cơ mắc các bệnh mãn tính như ung thư và bệnh tim.” – Amy Davis.
Dù là đậu gà (chickpeas), đậu đen, đậu lăng đỏ hay đậu Hà Lan, tất cả đều giúp gia tăng tuổi thọ.
- Dầu Ô-liu (Olive Oil)
Một thành phần phổ biến khác được tìm thấy trong gian bếp của những người sống tới (hoặc hơn) 100 tuổi là dầu ô-liu. Loại thực phẩm này chứa nhiều chất béo không bão hòa lành mạnh, hỗ trợ mức cholesterol tối ưu. Nó cũng giàu các vi chất dinh dưỡng như vitamin E và K, đóng vai trò là chất chống oxy hóa để giảm viêm trong cơ thể, từ đó giảm nguy cơ bệnh mãn tính.
- Các Loại Hạt (Nuts and Seeds)
Các loại hạt, chứa đầy vitamin, khoáng chất và chất béo không bão hòa, cũng là món ăn chính trong chế độ ăn của người sống thọ. Việc ăn các loại hạt có liên quan đến việc giảm nguy cơ bệnh tim và viêm nhiễm nhờ hàm lượng chất chống oxy hóa phong phú. Các loại hạt giống (seeds) cũng có thành phần dinh dưỡng tương tự và mang lại lợi ích tuổi thọ tương đương.
- Trà (Tea)
Dù là trà xanh, trà đen hay thảo mộc, trà là một trong những thức uống hàng đầu tại các Vùng Xanh. Điều này có được là nhờ vào vô số hợp chất thực vật giàu chất chống oxy hóa có trong trà. Thực tế, việc tiêu thụ trà đã được chứng minh là hỗ trợ sức khỏe miễn dịch, tim, đường ruột và não bộ.
- Hải Sản (Seafood)
Các nhà nghiên cứu nhận thấy người sống trăm tuổi ăn ít thịt hơn và có xu hướng thêm cá cùng các loại hải sản nạc khác vào bữa ăn. Một phần lý do là vì nhiều Vùng Xanh nằm gần đại dương. Tuy nhiên, các loại cá béo là nguồn cung cấp axit béo omega-3 tự nhiên, giúp chống viêm và bảo đảm sức khỏe tim mạch, não bộ và hệ miễn dịch tối ưu.
- Bánh Mì Men Chua (Whole Wheat Sourdough Bread)
Ngũ cốc nguyên hạt là mẫu số chung của những người sống trăm tuổi, vì chúng giàu chất xơ, khoáng chất và vitamin B so với các loại tinh bột trắng đã qua chế biến.
Nhiều người sống thọ thường tự nướng bánh mì, thường sử dụng men chua (sourdough starter).
Quá trình lên men này giúp tiêu hóa bớt gluten và làm tăng khả năng tiêu hóa của sản phẩm cuối cùng. Bánh mì men chua cũng thường có chỉ số đường huyết thấp hơn, hỗ trợ việc quản trị đường huyết và sức khỏe trao đổi chất.
Cuối cùng, để hướng tới một cuộc sống khỏe mạnh, chúng ta chỉ cần áp dụng những thay đổi nhỏ trong bữa ăn hàng ngày, ưu tiên các thực phẩm có phẩm chất tốt từ thiên nhiên như danh sách trên.
Nguồn: Real Simple
