Chúng ta thường tin rằng thói quen của mình là tốt nhất, từ quan điểm chính trị cho đến cách đặt cuộn giấy vệ sinh. Tuy nhiên, tranh luận về thời điểm tốt nhất trong ngày để tắm vẫn luôn sôi nổi, với những ý kiến trái chiều từ cả hai phía.
Trên các diễn đàn mạng xã hội, nhiều người đưa ra những lý lẽ rất thuyết phục. Các bác sĩ da liễu đồng ý rằng điều quan trọng nhất là bạn phải giữ gìn vệ sinh thân thể một cách thường xuyên. Tuy nhiên, giới y khoa cũng có những nhận định chung về lợi ích của việc tắm sáng so với tắm tối.
Nếu bạn là người kiên định với thói quen tắm sáng hoặc tối của mình, bạn không cần phải thay đổi. Nhưng nếu bạn muốn nghe ý kiến chuyên môn để khẳng định (hoặc thay đổi) thói quen đó, hãy xem qua những phân tích dưới đây.
Tắm vào lúc nào thì lợi hơn?
Câu trả lời có thể khiến bạn hơi thất vọng: Tùy thuộc vào hoàn cảnh.
Bác sĩ Ife J. Rodney, giám đốc sáng lập của Eternal Dermatology + Aesthetics, cho biết: “Chìa khóa nằm ở sự nhất quán.”
Bác sĩ Gary Goldenberg, giáo sư lâm sàng phụ tá khoa da liễu tại Trường Y khoa Icahn thuộc Bệnh viện Mount Sinai, cũng đồng ý với quan điểm này. Ông chia sẻ: “Không có định nghĩa chắc chắn về việc lúc nào ‘tốt hơn’, vì cuối cùng nó phụ thuộc vào sở thích cá nhân.”
Lợi ích của từng thời điểm
Tắm sáng: Giúp con người tỉnh táo hơn. Nước sẽ rửa sạch mồ hôi, vi khuẩn, tế bào chết và dầu nhờn tích tụ trên da sau một đêm ngủ. Bác sĩ Goldenberg nói thêm: “Điều này có thể thích hợp cho những người đổ mồ hôi nhiều vào ban đêm.”
Tắm tối: Giúp loại bỏ bụi bẩn, mồ hôi, các chất ô nhiễm, kem chống nắng và những tạp chất từ môi trường bám lên cơ thể suốt cả ngày.
Tuy nhiên, khi cân nhắc kỹ lưỡng, các bác sĩ da liễu dường như nghiêng về việc tắm vào buổi tối.
Bác sĩ Cindy Wassef, chuyên khoa da liễu tại Trung tâm Premier Health Associates ở New Jersey, cho biết: “Tôi thường khuyên mọi người nên tắm vào buổi tối. Việc này giúp rửa sạch bụi bẩn, vi khuẩn hoặc nấm mốc mà bạn tiếp xúc trong ngày.”
Bà cũng chỉ ra một thực tế: Nhiều người không thay drap trải giường thường xuyên (thường chỉ một lần mỗi tuần). Do đó, tắm rửa sạch sẽ trước khi leo lên giường sẽ giúp giữ cho giường ngủ sạch lâu hơn.
Bác sĩ Rodney cũng thuộc phe ủng hộ tắm tối. Bà giải thích: “Việc giữ ẩm cho da sau khi tắm là vô cùng quan trọng. Vào buổi sáng, nhiều người thường vội vã đi làm nên bỏ qua bước này. Vào buổi tối, bạn có nhiều thời gian hơn để thoa kem dưỡng da (lotion) kỹ càng lên toàn thân.”
Những trường hợp cần lưu ý đặc biệt
Mặc dù sở thích cá nhân đóng vai trò lớn, các bác sĩ khuyên bạn nên xem xét lại thời gian tắm nếu thuộc các nhóm sau:
- Người có bệnh về da (như chàm hoặc vảy nến): Thời gian tắm trong ngày không quan trọng bằng cách bạn tắm. Bác sĩ Goldenberg khuyên nên giới hạn thời gian tắm từ 5 đến 10 phút và dùng nước ấm (lukewarm), không dùng nước quá nóng. Quan trọng nhất là phải thoa kem giữ ẩm ngay sau khi tắm. Cũng vì lý do này, Bác sĩ Rodney khuyên những người có bệnh da liễu nên tắm tối. “Việc củng cố hàng rào bảo vệ da là quan trọng nhất. Bạn cần dành thêm thời gian cho việc chăm sóc da mà buổi sáng thường không có đủ,” bà nói.
- Người thường xuyên tập thể dục: Việc tập luyện sẽ xóa bỏ mọi tranh luận về sáng hay tối. Bác sĩ Wassef nhấn mạnh: “Rất quan trọng là phải tắm ngay sau khi tập thể dục. Mồ hôi có thể dẫn đến mụn trứng cá hoặc viêm nang lông.” Nếu bạn tập gym, hãy nhớ rằng nhiều người không lau chùi dụng cụ sau khi dùng. Điều này làm lây lan các bệnh nhiễm khuẩn như tụ cầu khuẩn, hắc lào hoặc nấm. Tắm ngay sau khi tập sẽ giảm thiểu rủi ro này.
- Người làm công việc tiếp xúc nhiều bụi bẩn: Dù bạn làm việc tay chân hay có sở thích làm vườn, câu cá, Bác sĩ Rodney khuyên nên tắm ngay khi về nhà. “Bạn sẽ không muốn bụi bẩn và vi trùng bám vào khăn trải giường của mình,” bà nói.
- Người có làn da dầu (da nhờn): Theo Bác sĩ Goldenberg, nếu da bạn nhiều dầu, tắm sáng sẽ tốt hơn. Nó giúp loại bỏ dầu thừa và mồ hôi tích tụ qua đêm, kiểm soát độ bóng và ngăn ngừa mụn. Tuy nhiên, những người có da dầu sống ở khí hậu nóng ẩm có thể cân nhắc tắm hai lần một ngày.
Nguyên tắc tắm đúng cách
Bất kể bạn chọn thời gian nào, các bác sĩ da liễu đề nghị tuân thủ những nguyên tắc căn bản sau để bảo vệ làn da:
- Tắm nhanh: Dưới 10 phút là lý tưởng.
- Tránh hương liệu: Chọn sữa tắm hoặc xà bông không mùi để tránh kích ứng da.
- Hạn chế nhiệt độ: Nước ấm là tốt nhất. Nước quá nóng sẽ làm khô da.
- Bỏ bông tắm: Bông tắm (loofah) là nơi trú ngụ của vi khuẩn và nấm, có thể gây hại cho da.
- Thấm khô nhẹ nhàng: Đừng chà xát mạnh. Hãy dùng khăn thấm nhẹ để da giữ lại chút độ ẩm.
- Dưỡng ẩm ngay lập tức: Thoa kem dưỡng ẩm trong vòng hai phút sau khi lau khô người. Lúc này da sẽ hấp thụ dưỡng chất tốt nhất.
Tóm lại, thời điểm tắm thích hợp nhất phụ thuộc vào nhu cầu và nếp sống của riêng bạn. Bác sĩ Goldenberg kết luận: “Đó thực sự là quyết định cá nhân, nhưng hãy cân nhắc các yếu tố sức khỏe kể trên.”
Dựa theo bài viết trên tạp chí SELF

