Tại Hoa Kỳ, nhiều người cao niên hiện nay vẫn phải đóng thuế cho số tiền An Sinh Xã Hội mà họ lãnh hàng tháng. Một phong trào đang vận động mạnh mẽ để thay đổi điều này, nhằm giúp những người về hưu giữ lại được nhiều tiền hơn trong túi của họ.
Vấn đề này bao gồm hai phần: thuế liên bang và thuế tiểu bang.
Tình hình tại các tiểu bang
Ông John Hishta, Phó chủ tịch cao cấp của tổ chức AARP (Hiệp hội những người về hưu), cho biết trong một cuộc họp báo vào ngày 15 tháng 1 vừa qua rằng: “Hiện tại, tám tiểu bang vẫn còn đánh thuế An Sinh Xã Hội ở một mức độ nào đó.”
Tám tiểu bang này bao gồm: Colorado, Connecticut, Minnesota, Montana, New Mexico, Rhode Island, Utah và Vermont.
Ông Hishta khẳng định AARP đang tích cực làm việc để thay đổi quy chế này. Theo ông, việc xóa bỏ thuế tiểu bang—kết hợp với khoản khấu trừ thuế liên bang mới dành cho người cao niên—sẽ mang lại “những khoản tiết kiệm thực tế, có ý nghĩa, giúp người lớn tuổi chi trả cho những nhu cầu thiết yếu như thực phẩm, thuốc men và hóa đơn điện nước.”
Trong năm 2024, các tiểu bang Kansas, Missouri và Nebraska đã chấm dứt việc đánh thuế này. Gần đây nhất, West Virginia cũng đã áp dụng quy chế miễn thuế 100% cho tiền An Sinh Xã Hội bắt đầu từ ngày 1 tháng 1.
Sự thay đổi ở cấp Liên Bang
Trong chiến dịch tranh cử, Tổng thống Donald Trump đã từng tuyên bố sẽ xóa bỏ hoàn toàn thuế đánh vào tiền An Sinh Xã Hội. Tuy nhiên, đạo luật thuế mà ông ký vào tháng 7 năm 2025 đã không thể xóa bỏ hoàn toàn loại thuế này do các quy tắc của Quốc hội khi thông qua luật chỉ với sự ủng hộ của một đảng.
Thay vào đó, đạo luật đã đưa ra một khoản “tiền thưởng” hoặc mức khấu trừ mới dành cho người cao niên. Cụ thể, những người từ 65 tuổi trở lên sẽ được khấu trừ thêm lên tới 6.000 Mỹ kim. Điều này giúp giảm bớt gánh nặng thuế liên bang hiện hành.
Hội đồng Cố vấn Kinh tế ước tính rằng 88% người cao niên sẽ thấy tổng số tiền được khấu trừ của họ vượt quá số tiền An Sinh Xã Hội phải chịu thuế. Dù vậy, những người có lợi tức cao vẫn phải đóng thuế cho một phần tiền trợ cấp của họ, trong khi những người có lợi tức thấp thường không phải đóng thuế liên bang cho khoản này.
Tranh luận về sự công bằng: Giúp người nghèo hay người giàu?
Mặc dù việc cắt giảm thuế nghe có vẻ hấp dẫn, các chuyên gia kinh tế lại có những cái nhìn khác nhau.
Theo ông Carl Davis, Giám đốc nghiên cứu tại Viện Chính sách Thuế và Kinh tế (ITEP), hầu hết các tiểu bang hiện nay đã không đánh thuế An Sinh Xã Hội. Đối với 8 tiểu bang còn lại, luật thuế thường chỉ áp dụng cho những người có lợi tức cao.
Ông Davis giải thích: “Những người về hưu có lợi tức thấp vốn dĩ đã được miễn thuế tiểu bang đối với tiền An Sinh Xã Hội. Câu hỏi đặt ra là liệu những người về hưu có lợi tức cao có nên nhận được sự ưu đãi đặc biệt này hay không?”
Ví dụ, tại tiểu bang Rhode Island, nếu chính quyền xóa bỏ hoàn toàn thuế này, ITEP ước tính rằng 75% số tiền tiết kiệm được sẽ rơi vào túi của 20% các hộ gia đình có lợi tức cao nhất. Tương tự tại Minnesota, khoảng 58% số tiền cắt giảm thuế sẽ thuộc về những cư dân giàu có nhất. Ngược lại, những gia đình có lợi tức khiêm tốn sẽ nhận được rất ít hoặc không nhận được lợi ích nào từ sự thay đổi này.
Ông Davis cũng cảnh báo rằng xu hướng tạo ra các khoản miễn trừ đặc biệt cho người lớn tuổi sẽ chuyển gánh nặng tài chánh sang cho giới trẻ và các gia đình trẻ, những người sẽ phải gánh vác phần trách nhiệm đóng góp cho ngân sách chính phủ.
Chi tiết về mức thuế tại các tiểu bang (nếu quý vị có lợi tức trên mức này sẽ phải đóng thuế)
Để giúp quý vị hiểu rõ hơn, dưới đây là mức lợi tức (Adjusted Gross Income) mà tại đó các tiểu bang bắt đầu đánh thuế tiền An Sinh Xã Hội:
- Colorado: Cá nhân từ 55-64 tuổi có lợi tức trên 75.000 Mỹ kim (hoặc 95.000 Mỹ kim cho vợ chồng khai chung).
- Connecticut: Cá nhân có lợi tức từ 75.000 Mỹ kim (100.000 Mỹ kim cho vợ chồng).
- Minnesota: Cá nhân trên 84.490 Mỹ kim (108.320 Mỹ kim cho vợ chồng).
- Montana: Cá nhân trên 25.000 Mỹ kim (32.000 Mỹ kim cho vợ chồng).
- New Mexico: Cá nhân từ 100.000 Mỹ kim (150.000 Mỹ kim cho vợ chồng).
- Rhode Island: Những người chưa đến tuổi về hưu đầy đủ, hoặc cá nhân có lợi tức từ 107.000 Mỹ kim (133.750 Mỹ kim cho vợ chồng).
- Utah: Lợi tức tổng cộng trên 54.000 Mỹ kim (90.000 Mỹ kim cho vợ chồng).
- Vermont: Cá nhân trên 50.000 Mỹ kim (65.000 Mỹ kim cho vợ chồng).
Như vậy, cuộc tranh luận vẫn tiếp diễn giữa việc bảo đảm đời sống cho người cao niên và sự công bằng trong hệ thống thuế khóa.
Nguồn: CNBC News

