Thị trường bảo hiểm y tế theo Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hợp túi tiền (Affordable Care Act – ACA, hay còn gọi là Obamacare) đang chứng kiến đợt sụt giảm số lượng người tham gia lần đầu tiên sau nhiều năm tăng trưởng liên tục. Sự thay đổi này diễn ra ngay sau khi các khoản trợ cấp phí bảo hiểm tăng cường từ thời kỳ đại dịch chính thức hết hạn vào cuối năm ngoái.
Theo dữ liệu phân tích từ Quỹ Gia đình Kaiser (KFF), số lượng người ghi danh tham gia thị trường bảo hiểm trực tuyến năm nay ước tính có thể giảm mạnh khoảng 5 triệu người. Sự kết thúc của các khoản hỗ trợ từ chính phủ liên bang đã đẩy mức phí đóng hằng tháng của nhiều gia đình lên thêm hàng trăm Mỹ kim, thậm chí tăng gấp đôi đối với không ít trường hợp.
Tình hình báo động tại tiểu bang California
Là tiểu bang đông dân nhất nước Mỹ, California đang trở thành tâm điểm của cuộc khủng hoảng chi phí y tế này. Chương trình bảo hiểm Covered California ghi nhận những con số vô cùng đáng ngại:
- 374.000 người dân đã chủ động hủy gói bảo hiểm y tế ACA chỉ trong vòng ba tháng đầu năm nay.
- Mức phí bảo hiểm trung bình do các công ty bảo hiểm đưa ra tại Covered California đã tăng hơn 10%.
- Bà Jessica Altman, Giám đốc điều hành của Covered California, đưa ra dự báo rằng xu hướng người dân rời bỏ hệ thống bảo hiểm sẽ còn tiếp tục kéo dài trong những tháng tới.
Việc hàng loạt người dân ngừng tham gia bảo hiểm được xem là một bước lùi lớn trong nỗ lực giảm tỷ lệ người không có bảo hiểm tại California nói riêng và toàn quốc nói chung.
Cuộc tranh luận về nguyên nhân đằng sau các con số
Sự sụt giảm số lượng người tham gia đang dẫn đến những góc nhìn trái chiều từ giới phân tích chính sách và các phe phái chính trị.
Góc nhìn từ phía cấp tiến: Thiếu tiếp cận dịch vụ giá rẻ
Các nhà hoạt động cấp tiến nhận định rằng việc giảm số lượng ghi danh là minh chứng rõ ràng cho thấy người dân Mỹ đang mất đi cơ hội tiếp cận dịch vụ chăm sóc y tế với chi phí hợp lý. Nhiều người thu nhập trung bình không còn đủ khả năng chi trả cho các gói bảo hiểm toàn diện, buộc họ phải chuyển sang các lựa chọn thay thế không đạt chuẩn liên bang hoặc chấp nhận rủi ro không có bảo hiểm.
Góc nhìn từ các viện nghiên cứu: Khắc phục tình trạng gian lận
Ngược lại, một phân tích mới từ Viện Khảo cứu Paragon (Paragon Health Institute) lại đưa ra một cách giải thích hoàn toàn khác. Họ cho rằng một phần lớn lượng hồ sơ ghi danh tăng vọt trước đây có thể không hoàn toàn hợp pháp.
Theo báo cáo của Paragon:
- Ước tính có khoảng 6,2 triệu trường hợp có thể đã tham gia thị trường bảo hiểm một cách không đúng quy định trong năm nay.
- Một số đối tượng không thực sự đủ điều kiện nhận tài trợ từ chính phủ nhưng vẫn được phê duyệt.
- Nghiêm trọng hơn, nhiều người dân bị các môi giới bảo hiểm tự ý đăng ký vào các chương trình y tế mà chính bản thân họ không hề hay biết.
Cơ quan Trách nhiệm Giải trình Chính phủ (GAO) cũng từng đưa ra thông tin cho biết hệ thống ACA vốn tồn tại những lỗ hổng dễ bị lợi dụng để trục lợi. Các môi giới bảo hiểm không trung thực đã sử dụng dữ liệu cá nhân mua được để khai báo sai lệch về thu nhập và độ tuổi, giúp hồ sơ được duyệt mức phí 0 đồng nhằm ăn tiền hoa hồng tài trợ từ tiền thuế của người dân.
Do đó, các chuyên gia bảo thủ nhận định việc giảm số lượng ghi danh không hẳn là dấu hiệu của một thị trường bảo hiểm thất bại, mà có thể phản ánh một tiến trình làm sạch và thắt chặt quản lý cần thiết.
Người dân tìm đến các giải pháp thay thế đầy rủi ro
Khi chi phí bảo hiểm chính thức vượt quá tầm tay, nhiều người dân đã phải đưa ra những quyết định mang tính đánh cược với sức khỏe của chính mình. Thay vì chi trả hàng ngàn Mỹ kim mỗi năm cho các gói bảo hiểm ACA, một bộ phận người dân đang chuyển hướng sang các kế hoạch bảo hiểm ‘mỏng’ (skimpy plans).
Các gói bảo hiểm này có ưu điểm là chi phí hằng tháng rất thấp nhưng lại không đáp ứng các tiêu chuẩn bảo vệ toàn diện của liên bang. Người tham gia có thể phải chạm trán với những khoản nợ y tế khổng lồ nếu chẳng may mắc bệnh hiểm nghèo hoặc phải nằm viện dài ngày, do các điều khoản loại trừ trách nhiệm hoặc giới hạn chi trả chi phí điều trị của nhà bảo hiểm.
Viễn cảnh về mô hình y tế một chủ chi trả (Single-Payer)
Giữa bối cảnh thị trường bảo hiểm tư nhân gặp nhiều biến động, lời kêu gọi chuyển đổi sang hệ thống y tế một chủ chi trả (Single-Payer) – nơi chính phủ đứng ra đài thọ toàn bộ chi phí y tế cho người dân – lại tiếp tục được khơi dậy bởi các chính trị gia cánh tả. Đây đã là mục tiêu theo đuổi của phe cấp tiến trong suốt bốn thập niên qua.
Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế vẫn bày tỏ sự hoài nghi lớn về tính khả thi của mô hình này tại Mỹ. Chuyên gia kinh tế Jessica Riedl từ Viện Brookings chỉ ra rằng, cho đến nay vẫn chưa có một đề xuất lập pháp nào giải quyết được hai bài toán cốt lõi:
- Làm thế nào để hệ thống chi trả mới có thể tiết kiệm chi phí dựa trên cơ sở hạ tầng y tế vốn đã vô cùng đắt đỏ của nước Mỹ.
- Nguồn thu thuế nào của liên bang có thể thay thế được khoản tiền khổng lồ khoảng 32 nghìn tỷ Mỹ kim từ phí bảo hiểm tư nhân và tiền túi của người dân đang lưu thông hiện nay.
Bài học lịch sử từ tiểu bang Vermont năm 2011 – nơi từng thông qua luật một chủ chi trả nhưng phải hủy bỏ sau ba năm triển khai thất bại – vẫn là một minh chứng cho thấy khoảng cách lớn giữa lý thuyết và thực tế điều hành chính sách y tế.
Nguồn tham khảo:
- Phân tích về dữ liệu ghi danh Obamacare: https://apple.news/AHtsODWH9RWauwQ835yZJ-Q
- Tình hình hủy bảo hiểm tại Covered California: https://apple.news/APLXPnx0GRLin-XAHQgODTA
- Khảo sát về mô hình y tế một chủ chi trả từ Reason: https://apple.news/A2Rv0Kb3tSYGOLGzsJsspZA
- Tường trình về thực trạng trục lợi trợ cấp y tế: https://apple.news/AEMVuWJDUTie-GR7AAZvpJA
- Ghi nhận về xu hướng mua bảo hiểm giá rẻ từ Moneywise: https://apple.news/ACKGoPlbCQhW85jS9kO8DnQ
