Nga vừa có quyết định kiểm soát tài sản nội địa của bốn công ty đến từ Pháp, Đức, Thụy Điển và Bỉ. Theo sắc lệnh của Tổng thống Vladimir Putin, đây là hành động đáp trả việc châu Âu hỗ trợ Ukraine trong thời chiến. Vậy điều này có ý nghĩa gì đối với nền kinh tế và các công ty đang hoạt động tại khu vực này?
Những công ty nào đang bị ảnh hưởng?
Sắc lệnh được công bố vào thứ Năm vừa qua đã liệt kê tài sản của các công ty sau đây:
- Tarkett: Công ty sản xuất vật liệu lát sàn của Pháp.
- Menshen: Hãng sản xuất bao bì của Đức.
- Sverige International Holdings: Nhà sản xuất bao bì của Thụy Điển.
- Ontex: Công ty sản phẩm vệ sinh của Bỉ.
Bên cạnh đó, sắc lệnh cũng nhắc đến tài sản tại Nga của Eviosys, một công ty bao bì kim loại trước đây của châu Âu, đã được nhóm bao bì Sonoco của Mỹ mua lại vào tháng 12 năm 2024. Sắc lệnh ghi nhận tài sản này thuộc về đơn vị tại Hà Lan của Sonoco. Việc quản trị tạm thời các tài sản của những công ty châu Âu này được giao cho các công ty Nga vốn chưa được biết đến nhiều.
Nguyên nhân từ góc nhìn của Điện Kremlin
Tại sao Nga lại thực hiện bước đi này? Phát ngôn viên Điện Kremlin, ông Dmitry Peskov, cho biết quyết định được đưa ra dựa trên nhiều yếu tố, trong đó quốc gia xuất xứ của các công ty là một yếu tố được xem xét. Ông Peskov thông tin thêm rằng các quốc gia này đã tham gia vào việc “tước đoạt tài sản của Nga một cách bất hợp pháp”.
Động thái này tiếp nối xu hướng từ tháng trước, khi Nga có biện pháp tương tự đối với tập đoàn thực phẩm Nestle và các nhà bán lẻ như Auchan và Metro. Điện Kremlin cũng cho biết những biện pháp này nhằm đáp trả sự can dự của các quốc gia EU vào “các cuộc chiến đấu trực tiếp trên chiến trường”, nhưng đồng thời nhấn mạnh rằng những quyết định này có thể “đảo ngược”.
Phản ứng từ các công ty và góc nhìn của Tổng thống Putin
Sự việc này đã đặt các công ty phương Tây vào tình thế khó khăn:
- Ontex, công ty hiện có 350 nhân viên tại Nga và điều hành một nhà máy gần ngoại ô Moscow, cho biết họ đã nhận được thông báo về sắc lệnh và sẽ “xem xét các hành động thích hợp để bảo vệ tài sản và sự liên tục trong hoạt động của Ontex tại Nga”.
- Tarkett thừa nhận họ đang “mất quyền kiểm soát thực tế đối với các hoạt động tại Nga” và đang đánh giá tình hình.
- Sonoco, trong thông báo năm 2025, cho biết họ đã hoàn tất việc rút khỏi Nga vào năm 2022 nhưng lại có thêm tài sản (chiếm 0,5% tổng tài sản công ty) thông qua thương vụ mua lại Eviosys.
Trước khi sắc lệnh được công bố, Tổng thống Putin đã chia sẻ với các nhà kinh doanh Nga rằng việc tước đoạt tài sản phương Tây có “những mặt hạn chế nhất định”, dù ông không nêu chi tiết. Ông khuyến khích các công ty Nga khi tiếp quản tài sản nên tìm kiếm các nguồn tài chính trong nước. Tổng thống Nga cũng nhắc lại cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 như một minh chứng cho những rủi ro khi phụ thuộc quá mức vào các thị trường toàn cầu, đồng thời cho rằng các nước ngoại quốc thường theo đuổi lợi ích riêng thông qua con đường đầu tư.
Bối cảnh chính trị
Sự việc này diễn ra ngay lúc các nhà lãnh đạo EU đang tập hợp ủng hộ Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tại một hội nghị thượng đỉnh vào thứ Sáu, giữa những lo ngại rằng Mỹ có thể giảm bớt sự hỗ trợ về vũ khí và chia sẻ thông tin tình báo cho Kyiv. Theo một số thông tin, Hoa Kỳ có thể đang tìm cách kiểm soát một số tài sản của Nga bị đóng băng tại châu Âu để tạo động lực buộc Nga thương thảo với Ukraine. Ngược lại, Nga chỉ trích EU vì đã đóng băng khoảng 210 tỷ euro (238 tỷ USD) tài sản quốc gia của họ và nhắm vào tài sản của các công ty Nga tại châu Âu cũng như các nước phương Tây khác.
Nguồn: Reuters
