Đại Liên, Trung Quốc — Giá cổ phiếu của Unitree Robotics đã giảm mạnh hơn 53% so với mức giá mở cửa cách đây một tháng, thời điểm công ty khởi nghiệp này chính thức niêm yết trên Thị trường Khoa học và Công nghệ (STAR Market) thuộc Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải. Sự việc này khiến giới đầu tư cá nhân phải nhìn nhận lại một cách nghiêm túc về tiềm năng thương mại hóa thực tế của dòng người máy hình người (humanoid robot).
Là công ty người máy hình người đầu tiên thực hiện phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại lục địa Trung Quốc, Unitree đã thu hút sự chú ý đặc biệt từ thị trường. Vào ngày chào sàn 19/8/2026, cổ phiếu Unitree mở cửa ở mức 1.100 Nhân dân tệ (RMB), cao gấp hơn 7 lần so với giá phát hành ban đầu là 150,8 RMB. Ở mức giá mở cửa đó, giá trị vốn hóa thị trường của doanh nghiệp ước tính đạt khoảng 445 tỷ RMB (tương đương 66,4 tỷ Mỹ kim).
Tuy nhiên, đà tăng giá này không duy trì được lâu. Chốt phiên giao dịch cuối tuần qua, cổ phiếu Unitree dừng ở mức 514,98 RMB — giảm 53% so với đỉnh giá ngày đầu tiên.
Liệu đợt hạ nhiệt này có phản ảnh sự hoài nghi về công nghệ?
Trong diễn văn phát biểu tại Bắc Kinh vào ngày 20/8/2026 (một ngày sau sự kiện IPO), nhà sáng lập kiêm Giám đốc Điều hành (CEO) của Unitree, ông Vương Hưng Hưng (Wang Xingxing), đã đưa ra những nhận định cẩn trọng:
“Sự phổ biến của trí tuệ nhân tạo thể chất (physical AI) — nơi các người máy vận hành một cách tự chủ — có thể bắt đầu trong vòng 2 đến 3 năm tới. Tuy nhiên, tiến trình này hoàn toàn có thể kéo dài từ 5 đến 10 năm.”
Tuyên bố này phần nào làm dịu đi những kỳ vọng quá lớn của thị trường. Thêm vào đó, tại Đại hội Thể thao Người máy Hình người Thế giới khai mạc ngày 22/8/2026 tại Bắc Kinh, các thiết bị tham gia của Unitree ở cả hai hạng mục người máy kích thước lớn và nhỏ đều không giành được vị trí trong nhóm 5 hạng đầu ở nội dung chạy 100 mét.
Dù giá giảm sâu so với đỉnh, mức giá hiện tại của Unitree vẫn cao hơn gấp 3 lần giá phát hành ban đầu (150,8 RMB), cho thấy thị trường vẫn giữ cái nhìn tích cực đối với triển vọng dài hạn của ngành kỹ nghệ người máy.
Phân tích từ giới chuyên môn
Giải thích về hiện tượng này, Giáo sư Nishimura Yusaku thuộc Đại học Kinh tế và Kinh doanh Quốc tế tại Bắc Kinh cho biết:
“Mức giá mở cửa cao gấp 7 lần giá phát hành là một hiện tượng rất bất thường. Các nhà đầu tư cá nhân không mua được cổ phiếu ở mức giá IPO có thể đã đổ xô mua ngay khi cổ phiếu niêm yết theo tâm lý đánh cược, dẫn đến việc đẩy giá mở cửa lên mức bất hợp lý.”
Bên cạnh đó, giới phân tích quốc tế cho rằng sự điều chỉnh này là bước đi cần thiết để đưa định giá doanh nghiệp trở về mức thực tế. Dù Unitree đã đạt được lợi tức và xuất xưởng hơn 5.000 người máy hình người trong năm trước, phần lớn ứng dụng hiện nay vẫn dừng lại ở mức trình diễn, nghiên cứu hoặc thử nghiệm thay vì triển khai quy mô lớn trong kỹ nghệ.
Chính quyền và các cơ quan quản lý chứng khoán Trung Quốc gần đây cũng bắt đầu thắt chặt các quy định niêm yết đối với các công ty công nghệ người máy, yêu cầu minh bạch hơn về năng lực tài chính và khả năng tạo doanh thu bền vững.
Nguồn tham khảo:
- Nikkei Asia / Kohei Fujimura (21/09/2026):Unitree Robotics stock falls by half in month after listing
- The Robot Report (09/09/2026):Unitree shares down 53% from IPO debut
- BNN Bloomberg (19/08/2026):China robots: Unitree shares soar in Shanghai IPO
- Quartz (11/08/2026):Unitree Robotics IPO oversubscribed 8,000 times in Shanghai
- RootData (25/08/2026):Unitree’s stock price market update
