Washington và Caracas vừa đạt được một thỏa thuận quan trọng để xuất cảng lượng dầu thô trị giá lên tới 2 tỷ Mỹ kim từ Venezuela sang Hoa Kỳ. Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã thông báo tin này vào thứ Ba, đánh dấu một bước ngoặt lớn trong việc chuyển hướng nguồn cung năng lượng vốn trước đây thường chảy về Trung Quốc.
Chi tiết về thỏa thuận dầu khí
Theo lời Tổng thống Trump, Venezuela sẽ “bàn giao” từ 30 đến 50 triệu thùng dầu “bị trừng phạt” (sanctioned) cho Hoa Kỳ. Đây là một con số khổng lồ, tương đương với việc xếp hàng dài các tàu chở dầu nối đuôi nhau trên biển.
Tại sao thỏa thuận này lại quan trọng? Trước hết, nó giúp Venezuela giải quyết tình trạng tồn đọng dầu thô nghiêm trọng. Quốc gia Nam Mỹ này hiện có hàng triệu thùng dầu đã được bơm lên tàu hoặc chứa trong các bồn dự trữ nhưng không thể di chuyển do lệnh phong tỏa xuất cảng mà ông Trump áp đặt từ giữa tháng Mười Hai. Nếu không bán được số dầu này, Venezuela sẽ buộc phải ngưng máy móc và cắt giảm sản lượng, gây hại lớn cho nền kinh tế vốn đã mong manh của họ.
Thay đổi dòng chảy năng lượng từ Trung Quốc sang Hoa Kỳ
Một điểm đáng chú ý là sự thay đổi đối tác mua hàng. Trong thập niên qua, Trung Quốc là khách hàng lớn nhất của Venezuela. Tuy nhiên, thỏa thuận mới này buộc Venezuela phải lấy số dầu dự định bán cho Trung Quốc để chuyển sang các hải cảng của Hoa Kỳ.
Tổng thống Trump tuyên bố trên mạng xã hội: “Số dầu này sẽ được bán theo giá thị trường, và tiền thu được sẽ do tôi, với tư cách là Tổng thống Hoa Kỳ, kiểm soát để bảo đảm nó được sử dụng vì lợi ích của người dân Venezuela và Hoa Kỳ!”
Bộ trưởng Năng lượng Hoa Kỳ, ông Chris Wright, sẽ chịu trách nhiệm thi hành thỏa thuận này. Dầu sẽ được lấy trực tiếp từ các tàu đang neo đậu và đưa thẳng về Hoa Kỳ.
Bối cảnh chính trị căng thẳng
Thỏa thuận này diễn ra ngay sau những biến động chính trị lớn. Lệnh phong tỏa của Hoa Kỳ là một phần trong chiến dịch gây áp lực lên chính quyền của Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro. Đỉnh điểm của sự việc là việc lực lượng Hoa Kỳ bắt giữ ông Maduro vào cuối tuần qua. Trong khi các viên chức Venezuela gọi đây là một vụ “bắt cóc” và cáo buộc Hoa Kỳ muốn chiếm đoạt tài nguyên dầu mỏ, thì phía Washington xem đây là bước đi cần thiết.
Hiện tại, bà Delcy Rodriguez đang giữ chức Tổng thống lâm thời. Dù bà cũng đang chịu các lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ từ năm 2018, nhưng chính quyền của bà dường như đang đáp ứng yêu cầu của ông Trump: mở cửa ngành công nghiệp dầu mỏ cho các công ty Hoa Kỳ hoặc đối mặt với rủi ro can thiệp quân sự cao hơn.
Vai trò của các công ty dầu khí
Hiện nay, dòng chảy dầu từ Venezuela sang Hoa Kỳ hoàn toàn do công ty Chevron kiểm soát. Chevron là công ty Hoa Kỳ duy nhất được phép khai thác và chở dầu từ Venezuela trong những tuần gần đây bất chấp lệnh phong tỏa, với sản lượng khoảng 100,000 đến 150,000 thùng mỗi ngày.
Ngoài ra, các viên chức hai nước đang thảo luận về việc tổ chức đấu giá để các công ty Hoa Kỳ khác có thể mua các lô dầu này. Một số công ty đối tác của Venezuela như Eni (Ý), Repsol (Tây Ban Nha) và Reliance (Ấn Độ) cũng đang chuẩn bị để tiếp nhận dầu trở lại.
Tác động đến thị trường
Ngay sau thông báo của ông Trump, giá dầu thô tại Hoa Kỳ đã giảm hơn 1.5%. Thị trường kỳ vọng rằng nguồn cung dồi dào từ Venezuela sẽ giúp quân bình giá xăng dầu.
Bộ trưởng Nội vụ Hoa Kỳ, ông Doug Burgum, nhận định rằng việc gia tăng lượng dầu nặng từ Venezuela đến các nhà máy lọc dầu tại vịnh Gulf Coast là “tin tuyệt vời” cho an ninh việc làm và giá xăng trong tương lai tại Hoa Kỳ. Các nhà máy lọc dầu tại khu vực này có khả năng kỹ thuật rất tốt để lọc loại dầu nặng đặc trưng của Venezuela.
Tuy nhiên, vẫn còn câu hỏi về việc Venezuela sẽ nhận được bao nhiêu tiền từ thương vụ này, khi mà hệ thống tài chính của họ đang bị cô lập và các trương mục ngân hàng bị đóng băng.
Theo: Reuters
