Bạn có bao giờ cảm thấy mình chỉ là một con ốc vít nhỏ bé trong một cỗ máy khổng lồ không? Đó là cảm giác chung của rất nhiều nhân viên văn phòng hiện nay. Tuy nhiên, một nghiên cứu gần đây với sự tham gia của 2,206 người đã chỉ ra một sự thật thú vị: Nhân viên cảm thấy mình “giống con người” hơn đáng kể khi họ nhận được ngày nghỉ phép có lương thay vì một khoản tiền thưởng có giá trị tương đương.
Các nhà nghiên cứu khám phá ra rằng:
- Thoát khỏi kiếp “rô-bốt”: Khi được hỏi về trải nghiệm đi nghỉ mát so với việc nhận tiền, người tham gia cho biết kỳ nghỉ giúp họ tìm lại cảm xúc con người thật của mình.
- Cân bằng cuộc sống: Thời gian nghỉ ngơi giúp tái lập sự cân bằng giữa công việc và đời sống cá nhân.
- Ngắt kết nối để phục hồi: Việc tách rời khỏi công việc (như không kiểm tra email) giúp chúng ta lấy lại “nhân tính” đã bị công việc bào mòn.
Tuy nhiên, cuộc sống không chỉ có màu hồng. Tiền bạc vẫn là một yếu tố the chốt. Vậy các chuyên gia nói gì?
Lý lẽ của phe chọn “Tiền Bạc”
Đối với nhiều người, không gì thực tế hơn tiền mặt. Djuan Short, một nhân viên xã hội chuyên làm việc với những người thành đạt bị kiệt sức, cho rằng khoản lợi tức thêm vào này có thể giải quyết nhiều vấn đề:
- Thuê người giúp việc: Bạn có thể dùng tiền để mướn người làm việc nhà, từ đó có thời gian rảnh để nghỉ ngơi hoặc chăm sóc bản thân.
- Đầu tư cho sức khỏe: Tiền thưởng giúp bạn dễ dàng chi trả cho các buổi trị liệu tâm lý hoặc dịch vụ chăm sóc con cái.
- An tâm tài chính: Có thêm tiền giúp giảm bớt lo âu về các khoản chi bất ngờ hoặc nợ nần.
Chelsea Jay, một cố vấn nghề nghiệp, khuyên rằng nếu chọn tiền, hãy dùng nó một cách chiến lược: “Nếu bạn dùng 5,000 đô-la để trả bớt nợ lãi suất cao hoặc đầu tư sinh lời, giá trị của nó sẽ tăng lên gấp bội theo thời gian”. Sai lầm lớn nhất của mọi người là dùng tiền thưởng để nâng cấp lối sống xa hoa, khiến lợi thế tài chính biến mất nhanh chóng.
Lý lẽ của phe chọn “Thời Gian”
Ngược lại, trong bối cảnh xã hội bận rộn hiện nay, sự kiệt sức (burnout) đang gia tăng. Lý do:
- Tránh kiệt sức: Một kỳ nghỉ có thể ngăn chặn tình trạng mệt mỏi đến mức muốn bỏ việc.
- Lợi ích về thuế: Chase Calabrano, một quản lý vận hành, chỉ ra một chi tiết quan trọng về tài chính: Tiền thưởng thường bị đánh thuế cao hơn lương thường. Tại Mỹ, các khoản thưởng dưới 1 triệu đô-la bị khấu trừ 22% thuế liên bang. Trong khi đó, ngày nghỉ phép vẫn được trả theo mức lương bình thường của bạn.
- Tài nguyên không thể tái tạo: Tiền có thể kiếm lại được, nhưng thời gian thì không.
Khi nào nên chọn gì?
Quyết định này phụ thuộc vào hoàn cảnh riêng của mỗi người. Hãy thử tự đặt câu hỏi cho bản thân.
Bạn đang cần gì nhất? Nếu bạn đang nợ nần chồng chất, tiền là ưu tiên số một để giảm căng thẳng. Nhưng nếu bạn đã ổn định tài chính mà vẫn thấy mệt mỏi, rã rời, thì thêm tiền cũng không mua lại được sức khỏe. Khi đó, thời gian nghỉ là liều thuốc bắt buộc.
Công ty của bạn có tôn trọng kỳ nghỉ không? Nếu bạn đi nghỉ mà sếp vẫn gọi điện, hoặc công việc chất đống như núi đợi bạn về giải quyết, thì kỳ nghỉ đó chẳng còn ý nghĩa gì. Lúc này, nhận tiền có vẻ khôn ngoan hơn.
Hoàn cảnh gia đình: Nếu bạn có con nhỏ hoặc người thân đau ốm, ngày nghỉ phép có giá trị hơn vàng bạc vì nó cho phép bạn ở bên cạnh họ.
Kết luận
Dù nghiên cứu khoa học nghiêng về phía chọn “thời gian” để con người cảm thấy hạnh phúc hơn, nhưng thực tế lại khác. Trong một cuộc thăm dò nhỏ trên Instagram, 59% chọn nghỉ phép, nhưng vẫn có 41% chọn tiền.
Lời khuyên tốt nhất từ các cố vấn là hãy nhìn vào nỗi lo lớn nhất hiện tại của bạn. Nếu nỗi lo đó là các hóa đơn, hãy chọn tiền. Nếu nỗi lo là sự kiệt quệ về tinh thần và thể xác, hãy chọn thời gian. Sự lựa chọn bền vững nhất chính là thứ giúp bạn trút bỏ được gánh nặng đang mang trên vai ngay lúc này.
Theo Reader’s Digest

