Bạn có bao giờ tham dự một Flash Mob?

by Tim Bui
Bạn có bao giờ tham dự một Flash Mob?

DOÃN CẨM LIÊN


Trước hết, có lẽ chúng ta phải đồng ý với nhau là không dịch từ “Flash mob” này ra tiếng Việt. Nếu phân tích và hiểu từng chữ thì Flash: tập hợp và giải tán nhanh chóng. Mob: một số đông người.

Hiểu một cách đơn giản, Flash mob (hay còn gọi là nhảy tập thể ngẫu hứng) là một nhóm người bất ngờ tụ tập tại một địa điểm công cộng để cùng nhau thực hiện một hành động nào đó trong thời gian ngắn, sau đó nhanh chóng giải tán như chưa từng có chuyện gì xảy ra.

Và nếu tra tự điển về “Flash mob,” chúng ta có thể thấy nó là sự kiện tưởng như là ngẫu nhiên kết hợp, nhưng thật ra không phải thế, vì tất cả hành động, nhất cử nhất động đều được tập luyện, thời gian được tính toán một cách chính xác.

Đây là loại hình sinh hoạt ngoài đường phố, rất đặc trưng ở Tây phương. Do vì ở Phương tây, người Tây phương thích ra ngoài, ra khỏi nhà để hưởng không khí tươi và không gian rộng mở. 

Ba phụ nữ tham gia Flash mob được nhạc sĩ piano Julien Cohen tổ chức tại Paris năm 2025 từ cửa sổ trên chung cư của mình

Và phải nói đến tính sáng tạo của Bill Wasik, người nghĩ ra cái trò “flash mob” này vào năm 2003.

Ông là biên tập viên của tạp chí Harper’s Magazine, muốn xem thử nếu dùng phương tiện truyền thông kỹ thuật số điều hành một nhóm người để xem hành vi nhận lệnh và bắt chước lan nhanh đến chừng nào.

Ông thất bại ở lần thử đầu tiên vì thông tin bị rò rỉ, bộ phận an ninh của trung tâm mua sắm không cho phép thực hiện. Nhưng lần thứ hai đã thành công, cũng tại địa điểm cũ với lý do tìm mua một chiếc “thảm tình yêu” cho cộng đồng. Hơn một trăm người tụ tập và giải tán chỉ trong vài phút. 

Các nhà sử học gọi đó là màn “Flash mob” đầu tiên. Và từ đó hiện tượng “flash mob” trở thành sự kiện văn hóa sáng tạo nhất của kỷ nguyên internet thời kỳ sơ khai.

Vì có tính “flash” nên việc tập hợp và giải tán phải nhanh chóng. Do vậy “Flash mob” thường xảy ra ở các trung tâm mua sắm, trong khu kinh doanh buôn bán, trên đường phố chốn đông người hoặc bất cứ địa điểm thích hợp nào để tích tụ khán giả, người xem. Còn những người biểu diễn cũng vậy, bất chợt tụ tập, trình diễn xong rồi lập tức tan biến vào đám đông mà không cần phải chào khán giả. Một điệu nhảy, một màn hợp ca, một tấu khúc gồm nhiều nhạc cụ… là những màn biểu diễn thường thấy trên đường phố.

Một cảnh tại Flash Mob ở Paris vào tháng Chín, 2025

“Flash mob” muốn thành công phải có sự điều phối bởi một trung tâm kỹ thuật. Người điều khiển dùng phương tiện mạng xã hội, email, tin nhắn để điều hành nhóm người trình diễn. Cái hay là bí mật được giữ cho đến lúc bật mí, bất ngờ xuất hiện trước khán giả.

David Fox tả “flash mob” như sau:

“Bạn đã bao giờ đi dạo ở nơi công cộng và bất chợt bắt gặp hàng chục người lạ cùng nhau thực hiện một bài nhảy được dàn dựng công phu chưa? Khoảnh khắc siêu thực ấy—vừa mang lại cảm giác bối rối, vừa đầy phấn khích—chính là bản chất của flash mob. Việc tìm hiểu lịch sử và ý nghĩa của flash mob sẽ cho thấy nhiều điều hơn là chỉ một trào lưu kỳ lạ trên mạng. Nó hé lộ sự giao thoa đầy thú vị giữa nghệ thuật trình diễn, văn hóa mạng xã hội và sự kết nối giữa con người với con người—những yếu tố đã thay đổi cách chúng ta nhìn nhận về không gian công cộng. Dù bạn là người đam mê bình luận nghệ thuật hay đơn giản chỉ thích những điều bất ngờ, flash mob vẫn là một hiện tượng đáng để tìm hiểu kỹ hơn.”

Thú vị quá đi chứ! 

Nếu mình đang lang thang trong một trung tâm mua sắm, bất chợt ở một khoảng trống rộng của tầng lầu có một đám người tụ tập lại nhảy múa, ca hát hay tấu diễn một nhạc khúc gì đó… thì đó quả thật là một khoảnh khắc đáng ghi nhớ. Và ngày hôm đó sẽ là một ngày vui trong đời!

Một Flash mob thu hút nhiều sự chú ý đã được nhạc sĩ piano Julien Cohen tổ thức tại giữa đường phố Paris vào tháng Chín năm 2025, với tên gọi “The most INSANE Bohemian Rhapsody Flashmob you will ever see!!”.

Có 30 nhạc sĩ và ca sĩ tham gia vào sự kiện này. Quả đây là một Flash mob có một không hai vì nó có nhiều thứ để phải chiêm ngưỡng về màn trình diễn này.

-Sự phối hợp chính xác các nhạc sĩ và ca sĩ xuất hiện lần lượt theo bài nhạc. Khởi đầu từ cửa sổ mở ra tầng lầu thứ ba, ba giọng nữ hát khúc mở đầu.

Rồi đến phần đệm piano, do chính nhạc sĩ Julien Cohen ngồi vào đàn. Thêm hai giọng nữ đứng cạnh chiếc grand piano cùng hòa với ba giọng hát từ trên cao. Và rồi ở một tòa nhà khác, sát với nóc nhà một ca sĩ nam giọng tenor. Phần giọng ca chính xuất hiện, chàng ta đứng trên một chiếc xe ngựa tiến dần vào quảng trường và cất tiếng hát.

Trong khi đó, ba ca sĩ trên lầu vội vàng chạy xuống gia nhập vào nhóm bên cạnh piano. Đến tiếng trống đệm, dàn trống và người đánh trống được che phủ bởi tấm khăn trắng. Khăn bị kéo xuống, tiếng trống trổi lên rộn rã. Rồi lững thững một chàng guitar lead xuất hiện, đồng thời là ba chàng guitar khác ở ba cửa sổ một tòa nhà khác mở toang.

Và cuối cùng tất cả các cửa sổ cùng mở với dàn đồng ca, với đủ bè cao, bè thấp, bè trầm. Chữ nào có thể tả hết được sự hùng hồn, nhiều màu sắc, nhiều kịch tính đến thế. Chưa kể đến khán giả xung quanh phấn khích, vui vẻ, hạnh phúc khi được thực chứng một màn trình diễn âm nhạc như vậy.

Người ngồi bên bàn café, kẻ đứng ở vỉa hè, người nhảy nhót xung quanh ban nhạc, đều hưởng ứng tận tình màn trình diễn. Bài nhạc càng về sau càng nồng cháy với tiếng đàn guitar của chàng lead, một bầu không khí âm nhạc sôi bỏng. “Nothing really matter, nothing really matter to me…”.

Phần kết thúc trở lại êm dịu với tiếng đàn piano dìu dặt của Julien Cohen.

Nhạc sĩ piano Julien Cohen tại Flash Mob “The most INSANE Bohemian Rhapsody Flashmob you will ever see!!” do chính ông tổ thức tại Paris vào tháng Chín năm 2025

-Âm nhạc. Bohemian Rhapsody được viết vào năm 1970, bởi Freddie Mercury, một thành viên của ban nhạc Queen. Ông viết bằng kỹ thuật một tổ khúc “mock opera”. Phần mở đầu là thể “ballad,” mang phong cách nhạc kịch, phần hai tính chất “hard rock” được thể hiện cao trào, đoạn kết mang tính suy tư chiêm nghiệm về cuộc đời.

Tất cả dòng nhạc không có điệp khúc lặp lại. Đây là một trong những ca khúc nhạc Rock thành công nhất thế kỷ 20, thế kỷ 21 và chắc là đến các thế kỷ sau nữa!

-Âm thanh. Tuyệt vời, hai chữ tuyệt vời này vẫn chưa thể nói hết được chất lượng âm thanh, các loa xếp đặt, độ mạnh của âm lượng, nếu chúng ta thực có mặt trong buổi “flash mob” này thì sẽ vỡ tim ra vì nó. Các kỹ thuật viên về dàn âm thanh phải tiên lượng khoảng không gian và đặt để các loa sao cho kết quả cao nhất.

-Sự điều hành. Điều hành cho 30 người lần lượt xuất hiện vừa khớp với màn trình diễn, không phải là một chuyện dễ làm. Người ra lệnh và người nhận lệnh đều phải luôn trong tình trạng sẵn sàng. Không được xảy ra một sự sai sót nào thì “flash mob” mới thành công.

“Flash mob” được thực hiện không chỉ là sự kết hợp của kỷ luật, tính nghệ thuật và trình độ thưởng thức của khán giả. Vai trò của cả người trình diễn lẫn người thưởng thức đều quan trọng. Nếu thiếu đi một vế “flash mob” sẽ không là “flash mob”.

Những năm gần đây, khi phong trào “đấu tranh bất bạo động” nổi lên để kêu gọi “hòa bình” hay đấu tranh một điều gì đó thì hình thức “flash mob” được sử dụng khá phổ biến.

“Flash mob thiền” là truyền tải thông điệp bình an và tĩnh lặng giữa cuộc sống đầy bận rộn.

Nhóm cư sĩ Wake Up và các tu sĩ tại các thành phố Tijuana, Montevideo, New York, London, Hongkong và Tokyo đã thực hiện “Flash mob thiền” hầu cống hiến sự bình an cho người qua đường, ngay trong lòng các thành phố lớn đầy bận rộn. Họ làm vậy với thông điệp “Peace in oneself, peace in the world” bình an trong chính mình góp phần tạo nên bình an cho thế giới là vậy. 

Với pháp môn Làng Mai – Thầy Nhất Hạnh, nhóm Wake Up New York đã cùng sư cô Chân Không và các tu sĩ Làng Mai làm “Flash mob thiền” tại Union Square, Manhattan vào tháng 9 năm 2013. Sự kiện này quy tụ được hơn 300 người tham dự. Mục đích là đưa thực tập chánh niệm và thiền vào ngay giữa đời sống đô thị. Ai ai cũng có thể thực tập và thành công việc dừng lại, thở và trở về với chính mình ngay trong lúc bận rộn nhất. Thiền không chỉ là ngồi mà cả khi đi nữa. Đi, những bước chân đi, đều được nhận biết rõ ràng để hòng quay lại với chính mình, cùng với hơi thở và cả với các động tác khác của cơ thể. Tất tất cả mọi sự việc đều được nhận biết một cách trọn vẹn.

Với Phật Pháp, tính “tương tức” là một trong những điểm mấu chốt. Sự việc này có liên hệ kết nối với sự việc kia và cứ thế mà tiếp nối. Sự kiện “Flash mob thiền” sẽ sinh ra quả là một sự việc khác. Quả đó có thể là “nối  kết cộng đồng” lại được với nhau. Khi một cộng đồng trong một thành phố ngồi lại được với nhau và đạt bình an trong tâm thì nó lại khởi điểm cho tính thanh bình hay hòa bình cho toàn thành phố. Rồi nó lại lớn rộng, lan rộng ra cho một đất nước và tiếp đến toàn thế giới, vân và vân… Tính “tương tức” nó là như thế đấy.

Chúng ta những con người ngày nay được hưởng loại hình sinh hoạt “flash mob” thật độc đáo. Nó kết nối được một nhóm đông người, nó tôn vinh và đưa văn học nghệ thuật, âm nhạc lên tầng đại chúng rộng rãi. Và đến cả tôn giáo cũng biết áp dụng nó vào sinh hoạt xã hội đường phố thì thật là hay. Tu đâu cần phải vào chùa, vào nhà thờ, vào đền thờ mà là ngay ngoài đường phố cũng vẫn tu được. Thế mới hay!

Cái tuyệt đỉnh của “flash mob” là làm cho văn hóa-nghệ thuật và niềm tin tôn giáo được tiếp cận quần chúng một cách tự nhiên nhất. Đó là lúc nghệ thuật và tôn giáo lên đến tuyệt đỉnh, là lúc tâm linh và con người ta trở về với “chân-thiện-mỹ” một cách nhẹ nhàng nhất và chất lượng nhất!

California,15/9/2026

Doãn Cẩm Liên

Nguồn:
https://davidcharlesfox.com/what-is-a-flashmob-history-meaning/#google_vignette https://www.youtube.com/watch?v=rfUEstWJUkA 

https://juliencohen.lnk.to/bohemianrh…
https://tricycle.org/article/thich-nhat-hanhs-meditation-flash-mob-descends-manhattan/ 

Cùng một tác giả: https://www.toiyeutiengnuoctoi.com/category/tac-gia/a-to-h/doan-cam-lien/


You may also like

Verified by MonsterInsights