Một bác sĩ tư nhân hàng đầu vừa đưa ra lời cảnh báo nghiêm trọng: Thế hệ Gen Z đang tự gây tổn thương thính giác vĩnh viễn cho chính mình bằng cách đeo AirPods lên đến 12 giờ mỗi ngày — bao gồm cả lúc đi ngủ.
Bác sĩ Lavan Varathan, giám đốc y tế của Gogodoc tại Harley Street (London), cho biết thính lực của giới trẻ đang suy giảm nhanh hơn bất kỳ thế hệ nào trước đây do thói quen có hại này. Ông tiết lộ một con số đáng giật mình: cứ năm bệnh nhân Gen Z đến phòng khám của ông thì có một người biểu hiện các dấu hiệu suy giảm thính lực sớm — tình trạng thường chỉ xuất hiện trễ hơn 20 năm so với độ tuổi của họ.
Tại sao chuyện này lại xảy ra?
Bác sĩ Varathan giải thích rằng theo quy luật tự nhiên, con người trung bình bắt đầu mất khả năng nghe tần số cao ở tuổi 50. Tuy nhiên, thế hệ trẻ đang đánh mất khả năng này sớm hơn từ 10 đến 20 năm.
Ông mô tả lối sống của nhiều bạn trẻ hiện nay như sau: “Bạn thức dậy. Đeo AirPods vào. Đi làm, làm việc, tập gym, đi bộ, thậm chí đi ngủ — chiếc tai nghe không bao giờ được tháo ra. Gen Z đeo tai nghe từ 8 đến 12 tiếng mỗi ngày, và thính giác của họ đang xuống cấp nhanh kỷ lục trong lịch sử.”
Các cuộc kiểm tra sức khỏe định kỳ tại phòng khám của ông ngày càng cho thấy nhiều người trẻ bị mất thính lực tần số cao. Nguyên nhân chính là việc sử dụng tai nghe nhét tai (earbuds) và các thiết bị nghe nhạc cá nhân khác, thứ đang âm thầm “tàn phá” sức khỏe đôi tai.
Bên cạnh thời gian sử dụng quá dài, nhiều người còn nghe nhạc với âm lượng quá lớn. Một nghiên cứu của Viện Quốc gia Hoàng gia về Người Điếc (RNID) tiết lộ rằng 58% Gen Z (độ tuổi 18-28) đã bị mất thính lực, ù tai hoặc cả hai sau khi nghe nhạc.
Cơ chế gây hại: Tổn thương không thể phục hồi
Để hiểu rõ mức độ nghiêm trọng, chúng ta cần xem xét cách tai hoạt động. Bác sĩ Varathan giải thích rằng trong tai trong có các tế bào nhỏ giống như sợi tóc, gọi là lông chuyển (cilia), chịu trách nhiệm đón nhận các rung động âm thanh.
Bạn hãy tưởng tượng những tế bào lông này giống như cỏ trên một cánh đồng. Nếu bạn đi qua đi lại nhẹ nhàng, cỏ sẽ rạp xuống rồi đứng thẳng trở lại. Nhưng nếu bạn giẫm đạp mạnh bạo và liên tục, cỏ sẽ chết.
“Ở tai giữa, chúng ta có những tế bào lông nhỏ rung động theo tiếng ồn. Một số bộ phận có thể tái tạo, nhưng lông chuyển thì không. Nếu bạn làm hỏng chúng, bạn sẽ không bao giờ lấy lại được,” Bác sĩ Varathan nhấn mạnh. “Đó là lý do tại sao sự rung động lặp đi lặp lại từ âm thanh lớn trong tai nghe lại nguy hiểm đến vậy.”
Không chỉ là âm lượng, mà còn là vệ sinh
Bác sĩ Varathan cũng lưu ý về vấn đề vệ sinh khi sử dụng tai nghe không dây. Việc đeo tai nghe liên tục tạo ra môi trường ấm và ẩm ướt trong ống tai, điều kiện lý tưởng cho vi khuẩn phát triển.
Ông nói: “Ráy tai, dầu và bụi bẩn có thể tích tụ, làm cho ống tai nhiều ráy hơn và gia tăng nguy cơ nhiễm trùng.”
Chúng ta cần làm gì để bảo vệ đôi tai?
Nhiều người thường trì hoãn việc đi khám vì sự suy giảm thính lực diễn ra từ từ và không đe dọa tính mạng ngay lập tức. Bác sĩ so sánh nó như bệnh cao huyết áp — một “kẻ giết người thầm lặng” cho đến khi không thể cứu vãn.
Để giúp mọi người bảo vệ thính giác, Bác sĩ Varathan đưa ra những lời khuyên và quy tắc cụ thể sau đây:
- Quy tắc 60/60: Chỉ nghe nhạc ở mức âm lượng tối đa 60% và không nghe quá 60 phút mỗi lần. Sau đó, hãy nghỉ ngơi ít nhất 30 phút để tai được “thư giãn” và hồi phục.
- Giới hạn âm lượng: Tiếng nói chuyện bình thường vào khoảng 70 decibel, vì vậy mức nghe của bạn nên thấp hơn con số đó — khoảng 60 decibel. Bất cứ âm thanh nào trên 85 decibel đều có thể gây hại chỉ sau 10 phút.
- Sử dụng công nghệ hỗ trợ: Tai nghe chống ồn (noise-cancelling) rất hữu ích vì chúng giảm tiếng ồn bên ngoài, giúp bạn không cần phải vặn to âm lượng. Tuy nhiên, các loại tai nghe chụp tai (over-ear) dù ít gây vấn đề về ráy tai hơn nhưng thường bị mở to hơn và kém thoáng khí, gây đổ mồ hôi tai.
- Vệ sinh định kỳ: Bạn nên làm sạch AirPods hoặc tai nghe ít nhất một lần mỗi tuần — rửa sạch các đầu silicon và phủi bụi nhẹ nhàng phần lưới để tránh nhiễm trùng.
- Kiểm tra sớm: Hãy đi đo thính lực để biết “mức chuẩn” của mình. Nếu phát hiện sớm, bạn có thể thay đổi thói quen để bảo vệ thính giác về lâu dài.
Bác sĩ kết luận: “Nếu bạn không nghe thấy tiếng vợ chồng hoặc con cái gọi mình, đó là một dấu hiệu. Đừng đợi đến khi phải đeo máy trợ thính mới bắt đầu thay đổi.”
Theo: Daily News UK
